laag ohmig bi-ampli versus OTL.

Hoi Klaas.

Ach, iedereen heeft zijn specialisme in de
hobby neem ik aan.
Ik zie jou ook prachtige dingen doen.
De één uit het wat meer dan de ander.

Altijd welkom om te komen luisteren hoor.
En een gezellige babbel er bij uiteraard.

Ik probeer hier alleen aan te tonen dat je niet in zijn algemeenheid kunt
spreken over de plaatsing van luidsprekers bij een mono installatie uit
de jaren vijftig. Elk type (bas) luidspreker heeft zijn specifieke eigenschappen
om hem in een bepaalde ruimte te plaatsen.
Omdat dit op het andere forum een materie werd die daar te diep op in zou gaan,
ben ik netjes overgestapt naar dit forum en hier een nieuwe discussie begonnen.

Er kunnen nog zoveel theorieën en beweringen zijn,
de praktijk is uiteindelijk bepalend.

:thumbsup:

Rene, jij bent de expert onder ons, wat audio betreft. TOP!

Ik zou wel eens willen luisteren...:radioluiste

Er kan zo veel ontdekt worden...:woohoo:

Cees, dat is wel waar.

De BX653A heb ik ook jaren gehad en komt uit 1956/1957.
Ik ken de uitstekende weergave ervan maar al te goed.
De heer HJ heeft er in het verleden zelf nog technisch even
naar gekeken.
In die tijd was OTL al volop aan de gang bij Philips, o.a. bij hifi.

Het was beter geweest als de draad op het andere forum door het beheer
was afgenokt om reden dat hij enigszins chaotisch begon te verlopen,
een (vriendelijke) eigenschap van de heer HJ.
Maar ze kozen ervoor om de redenen te noemen die enigszins beledigend
waren voor de aanwezigen in de discussie.
Ik sta overigens ook volledig achter je opmerking hierover op het
beheerforum.

Tsja, uitzondering bevestigd de regel...

:thumbsup:

René

Zie mijn mail berichtje hierover.
In de door het andere forum afgebroken draad heb ik het NIET over jou type
bas box gehad.
Huub J begon over een mooie goede Bi Amplie radio die uit het begin van de
Bi Amplie tijd stamt.Hij is daar erg enthousiast over. En terecht.
Dat was dus vóór het OTL radio tijdperk, vervolgens gingen we afdwalen om dat
Huub zelf begon over OTL.
En ik heb het toen tezamen met Huub en de anderen over de verschillende typen Bie Amp
en OTL gehad.
En ik bracht daar de OTL B7X73A ter sprake en ik gaf daar een hint wat de beste
opstelling van de bas box was. Ik bedoelde in zijn ALGEMEENHEID dus.
Het staat daar op dat forum allemaal te lezen.
Tsja uitzonderingen zijn niet algemeen.Ik heb het helemaal niet over jou installatie
gehad, want we hadden het over RADIO'S met losse bas box en op dat moment ging je
er kennelijk van uit dat ik stelde dat jij persoonlijk iets verkeerd deed.

Lees mijn mail aan jou hierover en van mij mag je die best ter verduidelijking
op dit forum plaatsen.
Hierbij verwijs ik ter verduidelijking naar de draad op het andere forum.

Allen vr gr Cees. en Rene'R veel luister plezier toegewenst.

Hoi
(alleen voor de liefhebbers... :woohoo: )

Ik vind de mening van Cees prima en ongetwijfeld zullen zijn ervaringen kloppen.
Waar ik echter een beetje bezwaar tegen heb is dat hij het brengt alsof het de
enige oplossing of juiste situatie is, terwijl het indruist tegen het ontwerp
van Philips of dat mijn waarnemingen van meer dan tien jaar permanente ervaring
incorrect zijn.
Ook lijkt het daardoor dat de weergave van mijn installatie daardoor wel dreunend MOET
klinken, gezien de stelligheid van zijn mening. Bezoekers die mijn installatie hebben
aangehoord weten dat dit niet het geval is, 'ondanks' dat mijn basbox in de hoek staat....
Het geeft de indruk een beetje dat ik (en Philips) verkeerd bezig zijn (geweest).
In de afgelopen 12 jaar heb ik alle type hoekboxen gehad die Philips bij Hi-Q en hifi
installaties gemaakt heeft en zij stonden, ook om praktische redenen, altijd in
de hoek van de woonkamer. Een box met een duidelijke punt kan je niet eens tegen de
muur zetten. Bij de B7X73A basluidspreker ligt het iets anders, zie mijn aanvullende tekst
hieronder.
Ik ga er van uit dat Philips daar indertijd goed over nagedacht heeft bij de beslissing
om een basbox te ontwerpen die geschikt is om in de hoek van de kamer te staan.
Dat de normen voor stereo anders zijn kan ik me voorstellen. We hebben het hier echter
over mono installaties.
Het in de hoek staan is bij mij nog steeds het geval met de AD5032B, de kroon op de reeks
van basluidsprekers. Je zou deze, voor die tijd, ook professioneel kunnen noemen.

Mijn constateringen in al die jaren is tegenovergesteld van die van Cees.
Van vermoeiend makende dreunende bassen heb ik nooit last gehad.
Integendeel zelfs, ik vond en vind de basweergave altijd in goede balans met de rest
van de weergave.
Ik ben daar trouwens ook altijd alert op, want als ik ergens een hekel aan heb dan
zijn het vermoeiende dreunende bassen. Waar anderen er vaak juist naar op zoek waren,
draaide ik (als het nodig was bij die ander) nog liever de bassen een paar tandjes terug
(of zette het terug naar de neutrale stand, want velen willen maar al te graag de bassen
'opvoeren').
Bij mij staat en stond de toonregeling voor de bassen neutraal en ik heb het nooit hoeven
aan te passen, uitzonderingen daargelaten bij opnames met overdreven bas weergave.

Twee meningen, waar een ieder zijn voordeel mee kan doen.


De bouw van de luidsprekers van de B7X73A (ook de full range versies) is trouwens van een
geheel andere orde dan de sets voor de versterkers AG9006 en AG9004/9007.
De laatste zijn van een (zeer) zware uitvoering en voorzien van dempingsmateriaal,
geheel in overeenstemming ook met de zelfbouwboekjes van Philips, maar dan uiteraard
professioneel gemaakt door Philips. Het zijn grote echte akoestische boxen voor in een
woonkamer.
De bouw van de B7X73A-serie is daarbij vergeleken 'lichtgewicht' en dempingsmateriaal
ontbreekt nagenoeg. Deze hadden een kastontwerp waardoor ze zowel in de hoek als tegen
de muur geplaatst konden worden: een vlakke achterkant. Philips gaf hiermee al aan dat
zowel bij de satellieten als bij de basbox geëxperimenteerd kon worden wat betreft de
opstelling.
Ik noem dit even de 'Scandinavische' serie.
Ook het afsluiten van deze kasten, groot en klein, is niet zo erg nauwkeurig. Ik zou ze
eigenlijk geen 'akoestische' boxen willen noemen.
Ze voldoen zeker niet aan de eisen die gesteld worden bij akoestische boxen.
Open-baffle dan? Dit dekt de lading ook niet, ze hangen er ergens tussen in. De AD5035A is
eigenlijk helemaal vreemd, want de speaker zit geheel ingepakt in een eigen kastje in de
grote kast. De grote kast lijkt daardoor eigenlijk totale fake, behalve als klankbord.
Ik geef toe dat deze serie luidsprekers sneller de neiging hebben tot enige overdrijving
van de basweergave.
Maar zelf heb ik daar in mijn voormalige opstellingen met deze kasten geen last van
gehad.
Ooit heb ik de 9710 in de AG5004 baskast vervangen voor een 9710A en dat voldeed uitstekend.
Deze kast (ook zware uitvoering en met dempingsmateriaal) is van oorsprong alleen bedoeld
voor de laag ohmige HiQ installaties. Philips heeft daar zelf nooit een hoog ohmige
variant op gemaakt. Mogelijk omdat de B6X62A vervangen werd voor de B7X73A.
De AD5004 is nooit als een hifi kast aangeprezen, hoewel hij het wellicht meer verdiende
dan zijn toen modernere broer AD5035A. Toen hifi in de tweede helft van de jaren vijftig
meer in zwang kwam, raakte de AD5004 uit productie. Waarschijnlijk werd deze box ook te
duur om te maken (echt schrijnwerk) en was de AD5035A goedkoper in productie (systeembouw,
dit laatste was natuurlijk ook het grote voordeel en kenmerk van Scandinavisch design,
een principe waar IKEA nog steeds op gebaseerd is).

Onder de 'Scandinavische' serie (vanwege hun uiterlijk ontwerp) beschouw ik de
AD5035A basbox.
AD5036B satellieten (ook de laag-ohmige versie)
AD5040 full range, 1200ohm,
eigenlijk speciaal gemaakt als 'goedkoop' alternatief voor de AD5032.
AD5041 idem, 800ohm, inzetbaar bij elke 800 ohm bron van Philips.
Voor de laatste twee heeft Philips nooit echt uitgebreide promotie gedaan, behalve
vermelding in de Firato boeken.
Deze luidsprekers zijn, zoals gezegd, bepaald geen echte akoestische boxen.
Gemaakt van tamelijk dun multiplex, geen dempingsmateriaal, slechte afsluiting.
De frontplaten bij de basboxen moeten altijd verstevigd zijn met ribben.
Ook de gebogen hoeken (rondingen) moeten de nodige stevigheid geven.
Bij de full range uitvoeringen zitten de twee midden/hoog speakers in een soort
vezelplaat bloempot, hetgeen uiteraard nodig is.

De satellieten AD5036 zou ik altijd verzwaren door er een gewicht op te zetten.
Eerst had ik daar een tekenlood op liggen, later is daar de traditie ontstaan van de
Hertzhoorns. Die is er nog steeds, hoewel qua functie bij mijn huidige satellieten
totaal overbodig.

Ik denk dat zowel de Scandinavische (of 'budget') boxen als de hifi boxen (toentertijd
twee keer zo duur als de Scandinavische) beide van geheel andere orde zijn en niet met
elkaar te vergelijken. De hifi luidsprekers (AD5032 en 5034) behoorden tot de Kroon
serie van Philips, de Scandinavische serie niet, maar werden wel bij de hifi serie
gerekend, bedoeld voor de AG9009 bi ampli versterker 6 watt per mono kanaal).
De full range AD5040 en 5041 waren duidelijk bedoeld om als goedkoper alternatief te
dienen voor de zeer dure hifi luidsprekers AD5032 en 5034.

:thumbsup:

De eerste twee foto's laten de ontwerpverschillen zien tussen de hifi kasten en
de Scandinavische kasten.
De derde foto toont dat in de AD5035A de 9710A volledig ingepakt zit in een eigen
kastje. De grote kast lijkt daardoor eigenlijk fake te zijn. Ook is te zien dat de
bevestiging van beide kastdelen tamelijk mager is met één bout. Beslist niet volgens
de normen van akoestische boxen. "Zo lek als een mandje".
Bij de AD5032 en 5034 is daar juist enorme aandacht aan besteed door Philips en dat
maakte de aanschafprijs tot een klein vermogen in die tijd.

Luidsprekers in een hoek opstellen heeft specifieke gevolgen voor de klank: er ontstaan reflecties tgv deze opstelling die men bij een 'vrije' opstelling niet heeft (KAN leiden tot boemerige bassen, ook door vertraging in de reflecties). Philips zal dat wel geweten hebben om er met de hoekbox het maximale uit te halen. De opstelling van de satellieten is eerder experimenteel: zoek een opstelling die een maximaal ruimtelijk effect geeft, zoals René reeds gedaan heeft. De hedendaagse opstelling is: weg van de hoeken en de muren, net om die specifieke reflecties te vermijden.