Scandinavisch Design bij Philips.

Zelf ben ik altijd wel gecharmeerd geweest van de Philips radio's met een design geïnspireerd op de Scandinavische vormgeving. Het vertegenwoordigd de moderne tijd van de jaren vijftig en zestig. de tijd van vernieuwing en wederopbouw met een flinke dosis positivisme.
Niet dat ik de meer traditioneel vormgegeven radio's niet fraai vind, maar ze staan toch een beetje voor het conservatisme tot ongeveer midden jaren vijftig. De tijd dat de oudere generaties de oorlog het liefst wilden vergeten en hun leven van voor de oorlog het liefst zoveel mogelijk voortzette. Na midden jaren vijftig kwamen de jonge generaties in beeld die het allemaal anders wilden. Het was de voorbode van wat er zich in de jaren zestig zou gaan afspelen.
Moderne radio's en voor die tijd moderne technieken staan symbool voor die ommezwaai. Braun deed het met de geniale Dieter Rams zelfs zo rigoureus dat het bijna een schrikbeeld was, maar hun producten uit die tijd ogen nog steeds modern en zijn bijna zelfs niet nostalgisch te noemen, zo vooruitstrevend in design. Philips ging niet zover en hun radio's, hoe modern ook voor hun tijd, ogen nu wel nostalgisch, ook die modellen in Scandinavisch getinte vormgeving.
Binnenkort start dan ook een projectje met de restauratie van een B7X72A, het tafelmodel van de B7X73A Hi-Q audio installatie. Ik ben benieuwd hoe deze gaat tonen in de woonkamer, tegenover de B7X73A, en hoe hij gaat klinken. Want ook deze tafelmodellen (nu dus de BX653A/19) zijn belangrijke bronnen voor veelvuldig luisteren naar persoonlijke muziekvoorkeuren in de vorm van de TivoliCD en veel muziek op cd's.
De cd speler zal dan ook gewoon op de B7X72A aangesloten worden en de BX653A/19 zal elders een plekje in de woning krijgen. Beide zijn geen super-top-modellen, maar kunnen weer als vanouds goed klinken. Goed genoeg om de vintage opnames die ik hoofdzakelijk heb op een wijze weer te geven zoals de meeste mensen ervan genoten midden vorige eeuw.
Dat is altijd mijn uitgangspunt geweest en niet op zoek naar de ultieme hifi weergave (die bijna niemand kende in die tijd) met zeer geavanceerde (fraaie) hifi apparatuur. De kortere tijd dat ik daar mee bezig was (alweer jaren geleden) zag ik dan ook meer als een experiment voor mezelf. Maar 'gewoon' de radio's uit de jaren vijftig blijft voor mij persoonlijk toch 'gewoon' het leukste. Alles heeft zijn voor- en nadelen en ieder maakt zijn eigen keuze hoe die voor- en nadelen zich verhouden tot elkaar. Voor jezelf kan je dan de evt. nadelen proberen te compenseren.
De modellen met Scandinavische inspiratie hebben dus daarnaast mijn voorkeur en mede daarom heb ik de B6X62A twee jaar geleden, na enkele jaren veel plezier in gebruik, bewust omgeruild voor de B7X73A juist ook omwille van zijn fraaie uiterlijk. Hij was al enige tijd in bezit (overigens niet mijn eerste, net als de B6X62A) tijdens het gebruik van de B6X62A, maar de zoektocht naar de bijpassende luidsprekers (in optimale staat) heeft even geduurd, ook omdat er geen haast was. Er is nooit haast in een hobby.
De baskast is, zoals hierboven gesteld, het ultieme voorbeeld van Scandinavisch design. Philips nam daar een rigoureuze en gedurfde stap mee, vergeleken met de eerder verschenen baskasten voor de mono audio systemen. Lichter van kleur, lichter van uiterlijk en met de elkaar voorbij gaande platen fraai gefineerd hout in plaats van de traditionele verbindingen om houten planken tegen elkaar te bevestigen. Ook de multifunctionele plaatsing van dergelijke grote kasten is een slimme aanpak, in plaats van de gedwongen hoekopstelling. Dat kwam mij dan ook heel goed uit.
Bewondering heb ik altijd gehad voor de kleine satellieten AD5036B in houten uitvoering. Ze lijken zo vanzelfsprekend, maar ze zijn een uitgekiend en ongelooflijk slim ontwerp om ze zo multifunctioneel mogelijk te gebruiken. Ze zijn een ultiem design succes.

"Het kan altijd beter, maar het hoeft niet altijd beter. Haal het maximale uit het iets minder betere en je kan dan ook zeer tevreden zijn".

Scandinavisch Design is een geheel aparte tak van de wereldwijde design.
In 1930 werd er een tentoonstelling gehouden in Stockholm onder de titel Scandinavisch
Design en sinds die tijd is de term niet meer weg te denken.
Toch is het geen eenheid. Denemarken, Zweden, Noorwegen en Finland hebben toch ook
zo hun eigen richting. Het ene land gebruikt licht hout en de ander donker, geheel naar
landelijke tradities.
Waar Scandinavisch Design wel voor staat is een tikkeltje eigenwijs, eenvoudig en functioneel.
Decoratie is hoofdzakelijk uit den boze. In kleuren zien we pastel en fellere kleuren die dicht
bij de natuur staan.
Toen Philips in de jaren vijftig de OTL raio's op de markt bracht wilde ze kennelijk dat die zich
onderscheidde van de traditionelere radio's en koos het merk ervoor om in de Scandinavische
stijl ("geinspireerd op") te ontwerpen. Zo noemde ze het ook. Feitelijk heeft het niet zoveel met
Scandinavisch Design te maken want het is in Nederland ontworpen. Maar omdat de stijl vanaf
midden jaren vijftig ook in ons land, vooral eerst bij de jongere, steeds populairder werd, kreeg
het uiteraard die naam toegemeten.
Aldus zien we dus dat de OTL serie een strakkere vormgeving heeft met een verwijzing naar zo
functioneel mogelijk. Voor de consument van toen was het in ieder geval hyper modern, net zoals
plastic in die tijd steeds meer op de markt kwam. Dus kregen sommige radio's niet alleen fraai
fineer, maar ook vinyl als afwerking.
Een radio die het goed laat zien is de B7X73A combinatie. De radio zelf toont zich zeer Scandinavisch
en de baskast al helemaal. De laatste is zelfs de ultieme Scandinavische stijl. Vergelijk het maar eens
met de erg traditioneel tonende baskast van de B6X62A, de laag-ohmige tegenpool. Zelfs de promotie
van de B7X73A toont niet erg Nederlands , maar lijkt eerder in Denemarken of Zweden te zijn. Ook de
B6X72A en de B7X72A zijn in zogenoemde Scandinavische Stijl. Philips noemde het ook wel de
"nieuwe radio- architectuur"... Het had ook nog wel een ander doel, want Philips bracht dergelijke
modellen ook uit in de Scandinavische landen, zoals de B7X83A, de Zweedse versie van de B7X73A.