ode aan de 'gewone' radio

Hoi Paul.

Leuke advertenties!
Daarom is het ook zo aardig om oude magazines te hebben.
Vooral de Philips advertentie dat de grammofoon aansluiting
niet voor niets op een radio zit.
Deze advertenties zijn met name uit het begin van de jaren vijftig,
toen vinyl net om de hoek kwam kijken en veel mensen nog geen
benul hadden om een elektrische grammofoon aan te schaffen.
Philips zag daar dus een gedreven opvoedkundige aanprijzing in en dat
in een taalgebruik die we tegenwoordig niet meer zouden accepteren.
Zelf heb ik nog een stapel dikke folianten met ingebonden Panorama's
uit 1951, 1952 en 1953. Deze staan aardig vol met dergelijke advertenties.
Veel 'luxe' elektronica zeg maar. Dat was een paar jaar eerder wel anders.
Onlangs kreeg ik ook folianten met ingebonden exemplaren van 'De Spiegel'
uit 1945 en 1946. Men had toen wel wat anders aan het hoofd dan luxe
elektronica. Toch nog veel (haatdragende) nabeschouwingen van de oorlog
en de enorme vernielingen in het land, die opgeruimd en hersteld moesten
worden. In deze bladen zaten vooral advertenties van schoonmaakmiddelen en
hygiëne artikelen zoals zeep. Luxe artikelen waren nog niet aan de orde!
De Panorama's laten dus het succes van de wederopbouw zien (al was de koffie
nog steeds op de bon meen ik). Ik heb ze wel eens eerder aangekaart omdat
in één van die bladen (1953) ook over de introductie van de tv geschreven werd.
Dit historisch belangwekkende verhaal als getuigenis van de eerste hand
heb ik wel eens eerder hier geplaatst.

:thumbsup:

In het verleden heb ik een dergelijke stofzuiger ook gehad, een FAM.
Deed het prima, maar de zuigkracht is marginaal, vergeleken met de
huidige exemplaren.
Toch gebruikte ik hem geregeld en sloeg de zak dan uit op de gallerij
(na het meeste in de vuilnisbak gekieperd te hebben).
Kreeg ik vriendelijk commentaar van ouder buren die dat toch in geen
40 jaar meer meegemaakt hadden, dat iemand de stofzuigerzak uitklopt,
met al die wegwerpzakken van tegenwoordig.

De foto is nog van voor het digitale tijdperk.



:thumbsup:

Cees,

Ook bij ons thuis deed een Holland Elektro het werk. Aan de ene kant zuigen en aan de andere kant blazen; de slang hoefde alleen maar aan de andere kant aangesloten te worden.
Hier nog een advertentie uit de Libelle van HE stofzuigers:



... met een speciale condensator voor de ontstoring...

Ik ben benieuwd hoeveel huisvrouwen in die tijd wisten wat een condensator was, laat staan een ''speciale''

Hier nog een paar leuke advertenties uit dezelfde Libelle









Gr. Paul

Verdicom schreef : Zeker een fraaie radio.
Wat die in 1955 kostte weet ik niet.
Maar tussen de 400 en 500 gulden zou me niets verbazen.
Het is tenslotte een van de luxere toestellen.
De BX553A kostte al 378 gulden

Of de 'gewone' man dat ook kon betalen, daar heb ik toch wat twijfels over.
In 1955 kocht hij eerder een BX250U, BX253U of BX350A.
Hooguit nog een BX453 of BX454A.
Denk ik

Heel gewoon? Denk ik niet :whistle:

:radioluiste

Hoi Han

Gewoon staat dan ook tussen aanhalingstekens in de kop van de thread.
We weten uiteindelijk niet eens precies wie de gewone man was.
De timmerman met de pet of de ambtenaar met een hoed. Wellicht
verdiende die timmerman meer dan de ambtenaar.
Maar qua radio is het een gewoon model, geen echt bijzondere
features (behalve bi-ampli) en een tamelijk no-nonsense vormgeving.
Schaalplaat zoals veel andere toestellen en de twee luidsprekers
er gewoon boven, achter een doekje. Een soort standaard vormgeving
in een keurige kast.
Gewoon een goed middenklasse toestel.
De gewone man die net iets beters wilde kon dit toestel kopen, vaak
op afbetaling. Eén keer in de maand liep hij dan naar de winkel.
Ik heb al eerder eens een verhaaltje geschreven dat in veel gevallen
de duurdere toestellen vaak niet eens bij de mensen met een gevulde
portemonnee stonden, maar bij de hardwerkende Jannen met de Pet,
letterlijk in die tijd. Een voormalige monteur te Haarlem vertelde dat.
Met veel poeha belde een welgestelde persoon op dat zijn radio het niet
meer deed en als de monteur langs kwam stond er ergens in een hoekje een
eenvoudig toestelletje. Maar hij ging ook zeer geregeld de wijken in met
de arbeidershuisjes. Met mooi weer zaten die gezellig buiten op straat en
als de monteur kwam; "Loop maar door hoor, hij staat in de woonkamer".
De monteur verbaasde zich er dan niet meer over dat er dan een schitterend
topmodel stond te pronken op een prominente plek in de kleine kamer.
Het was beslist geen wet van Meden en Perzen dat de topmodellen alleen
bij de 'rijkelui' stonden, integendeel.
Verder denk ik dat -net als nu- jongelui er veel aan deden om een 'trendy'
radio in hun kamer te hebben. Mijn ouders waren twintigers met een redelijk
middeninkomen, maar er stond een fraaie Grundig in de kamer die beslist
niet onderdeed van de BX653A die ik hier toon.
Bakelieten radio's werden in de jaren vijftig zoveel mogelijk vermeden,
die noemde men 'crisisradio's' en deden herinneren aan minder goede tijden.
Veel mensen (met name in de eerste helft van dat decennium) leefden nog in
die minder goede tijden. Zij hadden (nog) een bakelieten radio.
In de jaren dertig en veertig was bakeliet een luxe product, maar in de
jaren vijftig waren bakelieten producten voor de 'armoedzaaiers'.
Wilde je echt trendy zijn, dan kocht je iets van plastic, wat in die tijd een
totaal nieuw materiaal was en behoorlijk duur. Plastic was een luxe materiaal.
Brillen bijvoorbeeld, werden van plastic heel modieus. Het was een statussymbool.
Kijk maar naar Buddy Holli die de meest trendy brillen droeg. Hij brak ook een
lans voor brildragers door consequent tijdens optredens een bril te dragen.
Tot dan toe was het absoluut 'not done' een bril te dragen tijdens optredens of
in het openbaar. James Dean en Marilyn Monroe zag je zelden met een bril,
terwijl ze allebei behoorlijk bijziend waren.
Die plastic brillen waren toen heel erg duur. Als je het niet kon betalen
droeg je een 'ziekenfonds briletje' oftewel een 'fietswielbrilletje'.
Maar verder was een radio met een houten kast 'je van het'. Mooi en modern.

Deze beide huishoudelijke apparaten, het straalkacheltje en de HE stofzuiger hebben
mijn ouders aangeschaft in het begin van de jaren '50.
Het straalkacheltje is na het overlijden van mijn ouders naar een goede kennis van
mij gegaan en word heel soms nog steeds gebruikt als bij verwarming.
Op het type plaatje staat ook de vastgestelde prijs F10,-.
De HE stofzuiger is na hééél erg veel jaren trouwe dienst, in een gezin met 5
kinderen, beland op het "stofzuiger kerkhof". Grofvuil.
Hij was helemaal op. De later aangeschafte stofzuigers zijn veel sneller "op"
geraakt en dat terwijl de kinderen toen al uit huis waren.
Het was dus echt een kwaliteit product.
Leuk om dit weer even te zien op die foto.
Er was tot een jaar of 8 geleden in Amsterdam noord ook nog zo'n etalage.
Het was het zelfde winkeltje waar mijn ouders ook de HE stofzuiger en een
was machine hadden gekocht.
De eigenaar van deze winkel had alles nog zo gelaten als het in de jaren '50 was.
Je waande je daar als je binnen kwam in de jaren '50.
Alleen de apparaten waren moderner geworden. Hoewel...
Je kon daar toen nog steeds langzaam wassers met een wringer er op kopen.
Die kocht hij uit Engeland in.
Na het overlijden van de eigenaar is die nostalgische winkel opgedoekt en
omgebouwd tot woonhuis. Jammer.
Vr gr Cees.

Mooie foto van de winkel 'WIRA' uit de jaren '50.

Zeker interessant vind ik ook de detailfoto met de huishoudelijke apparaten. Twee daarvan heb ik in mijn bezit: het straalkacheltje en de daarachter staande 'Holland Electro' stofzuiger. Beide apparaten zijn werkend.

Mvg, Pieter.